Dbamy o gniazda bociana białego

 w Aktualności

Tereny podmokłe, zwłaszcza położone w dolinach rzecznych, jak  Nadnidziański Park Krajobrazowy są miejscem żerowania cieszącego się dużą sympatią bociana białego (Ciconia ciconia). Ten ściśle chroniony ptak upodobał sobie gniazdowanie w sąsiedztwie siedzib ludzkich. Często buduje gniazda na drzewach, dachach budynków lub słupach energetycznych. Dla kontrastu warto wspomnieć, że jego najbliższy krewniak – bocian czarny (Ciconia nigra) unika ludzi i cechuje go bardzo skryty tryb życia. Być może sympatia Polaków do bociana białego wynika z faktu, że ten potężny ptak nie obawia się ludzi, pozwala się obserwować, a przy tym jest naszym sprzymierzeńcem w tępieniu myszy. Polaków cieszy sąsiedztwo tych niezwykłych zwierząt. Uważa się, że przynoszą one szczęście. Warto o nie dbać, bo w wielu krajach bocian biały kompletnie wyginął.
W Polsce gniazduje największa światowa populacja tych ptaków (ok 40 tysięcy par). Niestety z roku na rok jest ich coraz mniej, a ich  liczebność drastycznie maleje. Jednym z głównych zagrożeń dla tego gatunku jest zmniejszanie się liczby miejsc dogodnych do lęgu. Z tego powodu Zespół Świętokrzyskich i Nadnidziańskich Parków Krajobrazowych, rozpoczął w 2019 r. inwentaryzację gniazd bociana białego na obszarze Nadnidziańskiego Parku Krajobrazowego. Przez dwa sezony pracownicy parków krajobrazowych obserwowali i liczyli gniazda wybudowane przez te ptaki na: drzewach, dachach budynków mieszkalnych i gospodarczych oraz na słupach linii elektrycznych. Oceniali m.in. ich stan techniczny oraz określali stopnień ich wykorzystania do celów lęgowych.
Było to przedsięwzięcie czasochłonne i wymagające dużego nakładu pracy.
W trakcie wyjazdów terenowych obok bezpośrednich obserwacji terenu, prowadzili także wywiady z sołtysami i mieszkańcami wsi, bowiem to oni mają największą wiedzę dotyczącą zarówno lokalizacji, jak również wykorzystywania istniejących gniazd przez bociany. Mają ponadto rozeznanie w zakresie potrzeby zmiany lokalizacji gniazda np. przeniesienia go z dachu na platformę, czy też konieczności wykonania czynności konserwacyjnych przy gnieździe. Teraz już wiemy, że większość gniazd jest zasiedlona, ale niektóre wymagają przeprowadzenia przy nich prac pielęgnacyjnych.
Właśnie zbliża się termin przylotu bocianów do naszego kraju, dlatego pracownicy ZŚiNPK przy wsparciu innych jednostek, przeprowadzają regularnie, ostatnie przed tym sezonem lęgowym zabiegi pielęgnacyjne bocianich gniazd.

Zabiegi polegają m.in. na:

  • zmniejszeniu objętości tych gniazd, które zagrażają bezpieczeństwu mieszkańców,
  • przycięciu koron zbyt rozrośniętych drzew (które uniemożliwiały gniazdowanie, czy bezpieczne lądowanie na gnieździe),
  • usunięciu z gniazd sznurków i pozostałości worków.

Przy okazji można wyczyścić misę gniazda z nadmiaru naniesionego materiału organicznego, a także uzupełnić braki w budulcu.

Takie zabiegi są  niezbędne ze względu na ochronę tego cennego gatunku, ponieważ sznurki i folie, które dorosłe bociany znajdują na polach i przynoszą do gniazd jako budulec, to śmiertelne zagrożenie dla piskląt (dlatego należy usunąć z nich te niebezpieczne fragmenty). Folie bowiem nie tylko zagrażają samym ptakom. Zmniejszają również przepuszczalność gniazd, spowalniając odpływ wody w czasie deszczy.

Cieszymy się, że mogliśmy pomóc! A od nowego sezonu lęgowego zaczynamy znowu nasze obserwacje w terenie.

Zobacz również

Start typing and press Enter to search