Prezydium Rady Zespołu Świętokrzyskich i Nadnidziańskich Parków Krajobrazowych w Kielcach

Członkowie Rady

W posiedzeniu udział wzięli członkowie Rady powołani zarządzeniem nr 18/2005r. Wojewody Świętokrzyskiego z dnia 8 lutego 2005r. oraz pracownicy Zespołu Świętokrzyskich i Nadnidziańskich Parków Krajobrazowych.

Na wstępie Dyrektor Zespołu – mgr inż. Wojciech Scisło przywitał wszystkich zebranych i przekazał informację organizacyjną związaną z usprawiedliwioną nieobecnością mgr Jolanty Kwietniewskiej - Członka Rady, poinformował także o tym, że Członkowie Rady: prof. dr hab. Bronisław Wołoszyn oraz mgr Krzysztof Słonina przybędą z niewielkim opóźnieniem. Następnie przekazał głos prof. dr hab. Marianowi Koziejowi Przewodniczącemu Rady Zespołu Świętokrzyskich i Nadnidziańskich Parków Krajobrazowych i poprosił o przejęcie prowadzenia posiedzenia Rady.
Przewodniczący Rady prof. dr hab. Marian Koziej w swoim imieniu przywitał wszystkich zebranych, przedstawił program posiedzenia i zaproponował wniesienie zmiany do porządku obrad polegającej na przeniesieniu ostatniego punktu porządku obrad tj. pkt. 4 - dyskusji, po omówieniu pkt. 2 - w miejsce punktu 3. Następnie poddał pod głosowanie zaproponowaną zmianę porządku obrad.
Propozycja zmiany została przegłosowana jednogłośnie.
Realizując przyjęty program posiedzenia oddał głos zastępcy Dyrektora Zespołu inż. Krystynie Wójcik – Daniluk, którą poprosił o przedstawienie Sprawozdania z realizacji Planu Pracy Zespołu Świętokrzyskich i Nadnidziańskich Parków Krajobrazowych za 2007r.
Dyrektor inż. Krystyna Wójcik – Daniluk przedstawiając Sprawozdanie stwierdziła, że zadania planu pracy na 2007r. zostały wykonane prawie w 100% poza jednym zadaniem związanym ze zleceniem wykonania Planu Ochrony dla OSO Ptaków Dolina Nidy PLB 260001 Europejskiej Sieci Ekologicznej Natura 2000. Informując o powyższym wyjaśniła, że cała procedura formalno – prawna dotycząca zlecenia wykonania planu ochrony została przeprowadzona, ale przetarg musiał zostać unieważniony, ponieważ nie wpłynęła żadna oferta. Później nastąpiła zmiana przepisów prawnych, weszło w życie nowe rozporządzenie, które zwiększyło obszar Natura 2000, a długi proces legislacyjny uniemożliwił powtórne przygotowanie zlecenia. Działania w tym zakresie będą podjęte w drugim kwartale 2008 roku.
Po zakończeniu wystąpienia Pani Dyrektor dotyczącego Sprawozdania z realizacji Planu Pracy Zespołu Świętokrzyskich i Nadnidziańskich Parków Krajobrazowych za 2007r, Przewodniczący Rady prof. dr hab. Marian Koziej podziękował za jego przedstawienie i poprosił o krótkie omówienie zadań Planu Pracy Zespołu na 2008r.
Pani Dyrektor inż. Krystyna Wójcik – Daniluk szczególną uwagę zwróciła na fakt, że plan pracy sporządzony został w sposób bardzo szczegółowy. Przyporządkowuje wykonanie zadań do poszczególnych stanowisk pracy, określa czas pracy niezbędny na wykonanie każdego zadania, wskazuje planowane efekty i cele realizowanych zadań oraz określa koszty realizacji tych zadań. Poinformowała, że większość środków na realizację planowanych zadań pozyskanych będzie ze środków Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Kielcach. Omawiając zadania Planu Pracy Zespołu na 2008 rok skoncentrowała się głównie na zadaniach nowych, planowanych do realizacji po raz pierwszy wymieniając między innymi zlecenie opracowania planu ochrony Suchedniowsko-Oblęgorskiego Parku Krajobrazowego i Szanieckiego Parku Krajobrazowego, rozszerzenie oferty edukacyjnej o realizację nowego konkursu plastycznego adresowanego do młodszych klas (I-III) szkół podstawowych pt. "Poznajemy przyrodę naszych parków krajobrazowych" oraz włączenie do "starego" konkursu "Ekologia my i region w którym żyjemy" młodzieży ze szkół ponad gimnazjalnych.

Prof. dr hab. Marian Koziej podziękował Pani Dyrektor za wystąpienie i przybliżenie zadań do realizacji na 2008 rok a następnie poprosił zebranych o wzięcie udziału w dyskusji.

W dyskusji udział wzięli:

Prof. dr hab. Bronisław Wołoszyn Członek Rady Zespołu Świętokrzyskich i Nadnidziańskich Parków Krajobrazowych – nawiązując do planu pracy Zespołu na 2008r. podkreślił, że wygląda on imponująco i życzył powodzenia w jego realizacji. Następnie powołując się na ścisłą współpracę z kilkoma innymi parkami krajobrazowymi, zapytał czy prawdą jest, że parki krajobrazowe znalazły się w bardzo trudnej sytuacji finansowej, wręcz biedzie finansowej. Wyjaśnił, że pod koniec grudnia 2007 zwrócił na ten problem uwagę i odbył w tej sprawie rozmowę z Ministrem Nowickim. W dalszej części poinformował, że jako członek Państwowej Rady Ochrony Przyrody otrzymał do zaopiniowania projekt nowelizacji ustawy o ochronie przyrody, który różni się od tekstu obowiązującej ustawy jedynie zapisami dotyczącymi rozszerzenia i uszczegółowienia zadań związanych z obszarami Natura 2000. Poprosił o ewentualne przekazanie na swój adres opinii o projektowanych zapisach nowelizowanej ustawy oraz zgłoszenie propozycji innych uwag, które należałoby umieścić w nowej ustawie.

Prof. dr hab. Stanisław Cieśliński – Członek Rady Zespołu Świętokrzyskich i Nadnidziańskich Parków Krajobrazowych nawiązując do sprawozdania z wykonania planu pracy Zespołu za 2007r. podkreślił szeroki zakres realizowanych zadań, a następnie zapytał czy w 2007r. nie było na terenie parków krajobrazowych poważniejszych problemów związanych z niszczeniem przyrody, czy nie podejmowano drażliwych, trudnych, kłopotliwych bądź kontrowersyjnych działań gospodarczych czy też inwestycyjnych związanych np. z infrastrukturą drogową, które byłyby sprzeczne z ochroną przyrody, wyjaśniając, że zabrakło tego w przedstawionym sprawozdaniu.

Prof. dr hab. Marian Koziej podziękował za zadane pytania i poprosił Dyrektora Zespołu Świętokrzyskich i Nadnidziańskich Parków Krajobrazowych o udzielenie odpowiedzi.

Pan Dyrektor mgr inż. Wojciech Scisło udzielając odpowiedzi na zadane pytania stwierdził, odpowiadając najpierw na wystąpienie prof. dr hab. Bronisława Wołoszyna, że istotnie prawdą jest fakt biedy w parkach krajobrazowych. Wyjaśnił, że aktualnie opracowany został materiał przedstawiający sytuację płacową w parkach krajobrazowych. Wynika z niego jednoznacznie, że przeciętne wynagrodzenie w Polsce za 2007r. wynosiło 2.800 zł, a przeciętne wynagrodzenie w parkach wynosi tylko 1.572 zł. Następnie poinformował, że z tego tytułu powstaje szereg problemów jak np. płynność kadrowa - w 2007r. z naszego grona odeszło 7 osób, które znalazły dla siebie lepiej płatną pracę. To przekłada się także na sytuację w zakresie działalności merytorycznej. Przedstawiając trudności podkreślił, ze tylko dzięki pomocy finansowej WFOŚ, który przekazał nam w 2007r kwotę 40.000 zł, mogliśmy pozytywnie funkcjonować i działać. Wspomniał, że w dalszym ciągu brakuje nam jednak sprzętu niezbędnego do efektywnej pracy. Odnosząc się do projektu nowelizacji ustawy o ochronie przyrody zobowiązał się do przedstawienia sugestii i uwag odnośnie zawartych zapisów.
Zwracając się do Prof. dr hab. Stanisława Cieślińskiego wyjaśnił że takie problemy oczywiście występują ale mają one charakter indywidualny i dlatego nie są prezentowane jednostkowo w sprawozdaniu, lecz wymieniane ilościowo jako forma interwencji. Jako przykłady takich bieżących problemów wymienił: strzelanie z wiatrówki do wiewiórek na Górze Św. Anny w Pińczowie, wywożenie odpadów stałych do rezerwatów, uszkodzenie pomnika przyrody żywej przy budowie drogi gminnej, naruszanie granic rezerwatów przez zaorywanie - problem dotyczy głównie Ponidzia. W dalszej części swojej wypowiedzi stwierdził, że na obszarze działania parków występują także inne problemy charakterystyczne dla całego kraju jak np.: zachodzące bez udziału człowieka procesy związane z zarastaniem samosiewem drzew i krzewów pomników przyrody nieożywionej, czy też proceder wypalania traw.
Podkreślił, że wszystkie tego rodzaju problemy rozwiązujemy we własnym zakresie, zgodnie z kompetencjami, a jeżeli zachodzi taka potrzeba włączamy w sprawę także Wojewódzkiego Konserwatora Przyrody.
Następnie wspomniał o tym, że obecnie problemy dotyczące zadań infrastruktury drogowej szczęśliwie nas omijają, problem może wystąpić, ale dopiero w dalszej perspektywie czasowej w związku z planowaną budową obwodnicy Pińczowa.

Mgr inż. Jarosław Pajdak – Wojewódzki Konserwator Przyrody, Zastępca Przewodniczącego Rady, nawiązując do sprawozdania z wykonania planu pracy Zespołu za 2007r. przedstawionego przez Panią Dyrektor inż. Krystynę Wójcik - Daniluk stwierdził, że bardzo delikatnie zaakcentowała ona wzajemną współpracę parków i Wojewódzkiego Konserwatora Przyrody. Poinformował, że często prosi Dyrektora i korzysta z pomocy Zespołu w załatwianiu lub wyjaśnianiu różnych spraw, co wynika zarówno ze specyfiki urzędu który wspólnie reprezentujemy ale także pojawiających się nieplanowanych jednostkowych zdarzeń wymagających szybkiego działania. Wspomniał iż jest to w pewnym sensie konsekwencją niewystarczającej obsady etatowej urzędu w stosunku do zwiększającej się liczby zadań wymagających realizacji. Dla przykładu wymienił zadania związane z programami rolnośrodowiskowymi, zalesieniami czy też nadzorem nad obszarami Natura 2000. Odnosząc się do złej sytuacji finansowej parków krajobrazowych stwierdził, że jest ona pochodną biedy w całej administracji rządowej. Wyjaśnił, że sam wielokrotnie korzystał z dotacji Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska aby móc realizować nałożone zadania. Na koniec, wyraził uznanie dla zakresu wykonanej w 2007r. przez Zespół pracy pomimo bardzo niskich uposażeń pracowników parków jak też ograniczonych możliwości do realizacji zadań merytorycznych. W dalszej części swojej wypowiedzi zwracając się do Prof. dr hab. Bronisława Wołoszyna i odnosząc się do prac nad przygotowaniem nowej ustawy o ochronie przyrody stwierdził, że są one bardzo ważne i zasadne zwłaszcza w zakresie obszarów Natura 2000. Obowiązujące obecnie przepisy ustawy sprawiają, że dla prawie tego samego obszaru, o zbliżonych, w dużym stopniu pokrywających się granicach wymagane jest tworzenie nawet trzech różnych planów ochrony. Jako klasyczny przykład takich działań wskazał Nadnidziański Park Krajobrazowy, dla którego, w myśl obowiązujących przepisów jako dla obszaru parku wymagane jest opracowanie planu ochrony, ponadto drugiego planu ochrony dla ustanowionego obszaru Natura 2000 OSO Ptaków Dolina Nidy oraz trzeciego dla planowanego obszaru Natura 2000 SOO Ostoja Nidziańska. Wspomniał, że Pan Minister Trzeciak uznaje, iż w takich sytuacjach celowym jest stworzenie jednego planu, który ujmowałby wszystkie elementy w zależności od specyfiki terenu, ale dodał że jest to obecnie jednak tylko koncepcja nie mająca odniesienia w obowiązującym prawie. Poinformował ponadto, że w przygotowywanym projekcie ustawy jest propozycja zapisów, aby dla niewielkich powierzchniowo obszarów Natura 2000, w obrębie których nie ma skomplikowanych uwarunkowań przyrodniczych nie tworzyć wcale planów ochrony lecz opracowywać tylko zadania ochronne tak jak to ma miejsce w przypadku niektórych rezerwatów przyrody.
W dalszej części swojej wypowiedzi odniósł się do zapytania Prof. dr hab. Stanisława Cieślińskiego dotyczącego występowania spraw kontrowersyjnych i odpowiedzi udzielonej przez Pana Dyrektora mgr inż. Wojciecha Scisło informując, że takich spraw jest dużo więcej. Jako przykłady wymienił sprawę związaną z zasypywaniem starorzecza Nidy oraz sprawę wybudowania nielegalnego toru motokrosowego na ternie Chęcińsko – Kieleckiego Parku Krajobrazowego. Poinformował, że część z tych spraw jest zakończona, część natomiast nie. Sprawa dotycząca np.: budowy toru motokrosowego została skierowana do Prokuratury, gdzie została umorzona, pomimo iż udowodnione zostało naruszenie prawa i potwierdzona została duża ingerencja w środowisko przyrodnicze. Decyzja prokuratora jest jednak niezawisła.

Dr inż. Jan Lis Członek Rady, przedstawiciel Świętokrzyskiego Urzędu Marszałkowskiego - nawiązując do sprawozdania z wykonania planu pracy Zespołu za 2007r. podkreślił duże zaangażowanie Zespołu w zakresie realizacji zadań związanych z ochroną przyrody i wyraził uznanie dla osiągniętych wyników związanych z realizacją zadań edukacji ekologicznej. Wyjaśnił, że województwo świętokrzyskie nie ma Regionalnego Centrum Edukacyjnego i dlatego tak ważna jest rola parków w tym zakresie. Następnie poinformował o spotkaniu dotyczącym realizacji zadań edukacyjnych w województwie, na które zaproszeni zostali wszyscy prowadzący i zainteresowani prowadzeniem działalności edukacyjnej w tym między innymi organizacje pozarządowe i starostwa powiatowe. Wyjaśnił, że Urząd Marszałkowski podjął się roli koordynowania tych działań, tak aby możliwie jak najlepiej wykorzystać potencjał wszystkich instytucji. W dalszej części swojej wypowiedzi zwrócił uwagę na fakt, aby edukację ekologiczną ukierunkować aktualnie również na szeroko pojętą ochronę powierzchni ziemi, bowiem to co nas obecnie najbardziej przeraża i to co nam zagraża to zjawisko wszechobecnych odpadów. Mówiąc o tym zakresie edukacji podkreślił, że należałoby zwrócić uwagę na szeroko pojętą gospodarkę odpadami, uwzględniając źródła powstawania odpadów oraz ich segregację.

Po powyższych wypowiedziach głos zabrał Przewodniczący Rady prof. dr hab. Marian Koziej, który jeszcze raz podziękował za wystąpienie Pani Dyrektor inż. Krystynie Wójcik - Daniluk oraz wszystkim biorącym udział w dyskusji i poprosił Dyrektora Zespołu mgr inż. Wojciecha Scisło o odczytanie Uchwały Nr 1 z dnia 4 kwietnia 2008r. Rady Zespołu Świętokrzyskich i Nadnidziańskich Parków Krajobrazowych w sprawie przyjęcia "Sprawozdania Zespołu Świętokrzyskich i Nadnidziańskich Parków Krajobrazowych w Kielcach z realizacji podstawowych kierunków działalności w 2007 roku" oraz "Planu Pracy Zespołu Świętokrzyskich i Nadnidziańskich Parków Krajobrazowych na rok 2008".
Dyrektor Zespołu mgr inż. Wojciech Ścisło odczytał Uchwałę.
Prof. dr hab. Marian Koziej podziękował Panu Dyrektorowi i w dalszej części posiedzenia poddał pod głosowanie Uchwałę Nr 1 z dnia 4 kwietnia 2008r. Rady Zespołu Świętokrzyskich i Nadnidziańskich Parków Krajobrazowych w sprawie przyjęcia "Sprawozdania Zespołu Świętokrzyskich i Nadnidziańskich Parków Krajobrazowych w Kielcach z realizacji podstawowych kierunków działalności w 2007 roku" oraz "Planu Pracy Zespołu Świętokrzyskich i Nadnidziańskich Parków Krajobrazowych na rok 2008" Uchwała została przegłosowana jednogłośnie.
Następnie prof. dr hab. Marian Koziej zakończył część organizacyjną posiedzenia i przechodząc do następnego punktu porządku obrad poprosił przedstawicieli Narodowej Fundacji Ochrony Środowiska z Warszawy - wykonawców Planu Ochrony dla Chęcińsko – Kieleckiego Parku Krajobrazowego o przedstawienie referatu dotyczącego dotychczasowych dokonań związanych z opracowaniem przedmiotowego planu ochrony.
Głos zabrał Pan Wojciech Nowicki – Prezes Zarządu Narodowej Fundacji Ochrony Środowiska, który podziękował za zaproszenie i możliwość uczestniczenia w posiedzeniu Rady Zespołu Świętokrzyskich i Nadnidziańskich Parków Krajobrazowych. Następnie przedstawił swojego współpracownika V-ce Prezesa Zarządu Narodowej Fundacji Ochrony Środowiska Pana Andrzeja Wejgle, który jednocześnie kieruje pionem odpowiedzialnym za przygotowanie planów ochrony obszarów chronionych. Oddając głos koledze poprosił o przedstawienie koncepcji realizacji prac nad planem ochrony Chęcińsko – Kieleckiego Parku Krajobrazowego.
Pan Andrzej Wejgle na wstępie swojego wystąpienia przedstawił doświadczenie Firmy w zakresie realizacji planów ochrony dla różnych obszarów chronionych w Polsce. Następnie omówił metodologię związaną z tworzeniem planu ochrony określając przy tym formy postępowania, a później zaprezentował również zakres zadań koniecznych do wykonania w związku z opracowywaniem planu ochrony dla Chęcińsko – Kieleckiego Parku Krajobrazowego. W dalszej części swojego wystąpienia podsumował dotychczasowe dokonania związane z gromadzeniem i analizowaniem dostępnych materiałów, w tym szczególnie różnych programów zarządzania przestrzenią dla przedmiotowego terenu, głównie pod kątem występowania obszarów ewentualnych konfliktów. Następnie poinformował, że poszczególne Zespoły wykonawcze Fundacji "wyszły" lub w najbliższych dniach "wyjdą" w teren celem jego szczegółowego rozpoznania. Jednocześnie zapewnił, że pierwszy etap prac związany z diagnozą stanu, zakończony zostanie zgodnie z umową tj. do końca października 2008r. Na zakończenie swojego wystąpienia wyraził nadzieję na spotkanie z Członkami Rady Zespołu Świętokrzyskich i Nadnidziańskich Parków Krajobrazowych po zakończeniu prac pierwszego etapu, celem podsumowania i przedyskutowania zaproponowanych zapisów dotyczących części diagnostycznej Operatu szczegółowego.

Po zakończeniu referatu Przewodniczący Rady prof. dr hab. Marian Koziej podziękował za wystąpienie Panu Andrzejowi Wejgle i poprosił zebranych o przedstawienie ewentualnych uwag.

Jako pierwszy głos zabrał Dyrektor mgr inż. Wojciech Scisło, który nawiązując do wystąpienia Pana Andrzeja Wejgle podkreślił, że plan ochrony jest dokumentem bardzo potrzebnym i oczekiwanym. Dzięki niemu będziemy mogli włączyć się w realizację zasad planistycznych w gminach, uwzględniając bilans korzyści i strat zarówno po stronie ochrony przyrody jak i lokalnych społeczności umożliwiając tym samym swobodę działania jednostek gospodarczych funkcjonujących w terenie, na zasadach zrównoważonego rozwoju. Następnie zapewnił o dobrej woli współpracy Zespołu Świętokrzyskich i Nadnidziańskich Parków Krajobrazowych z Zespołem Wykonawczym planu ochrony, na każdym etapie jego realizacji.

Prof. dr hab. Stanisław Cieśliński – Członek Rady, odnosząc się do wystąpienia przedstawiciela Narodowej Fundacji Ochrony Środowiska Pana Andrzeja Wejgle wspomniał, że Chęcińsko – Kielecki Park Krajobrazowy jest najmłodszym parkiem w Zespole utworzonym głównie dla wartości przyrody nieożywionej i w związku z tym w opracowywanym planie ochrony szczególną uwagę należałoby zwrócić na wizję autorów tworzących ten park zwłaszcza w odniesieniu do elementów przyrody nieożywionej a następnie określić trendy jakie nastąpiły w tym zakresie od momentu tworzenia.

Mgr inż. Tymoteusz Wróblewski - Członek Rady, nawiązując do referatu stwierdził, że przedstawiona wizja planu ochrony zaprezentowana została w sposób interesujący ale zabrakło w niej konkretnego odniesienia do terenu Chęcińsko – Kieleckiego Parku Krajobrazowego. Podkreślił, że głównymi powodami, dla których utworzono Chęcińsko – Kielecki Park Krajobrazowy były walory przyrody nieożywionej związane z eksploatacją kopalin, ochroną złóż - z ewentualnym dopuszczeniem do eksploatacji niektórych z nich, ochroną zbiorników wód podziemnych oraz ochroną reliktów górnictwa kruszcowego. Tworząc park uznano, że jest to teren bardzo ważny ze względu na dydaktykę, pozwalający na pokazanie różnych procesów geologicznych. Brak ingerencji człowieka w procesy, które w odniesieniu do przyrody nieożywionej zachodzą samoczynnie np. zarastanie odsłonięć i wychodni prowadzi jednak do utraty wartości geologicznych terenu. Na zakończenie zaapelował do twórców planu ochrony Chęcińsko – Kieleckiego Parku Krajobrazowego aby w opracowaniu wyeksponowali to dla czego ten park był ustanowiony, ale uwzględnili również konieczność konserwacji odsłonięć geologicznych preferując hasło "Ochrona przez udostępnienie".
Na zakończenie Przewodniczący Rady prof. dr hab. Marian Koziej podziękował zebranym za przybycie i udział w dyskusji, Dyrekcji i pracownikom Zespołu Świętokrzyskich i Nadnidziańskich Parków Krajobrazowych za zaangażowanie w realizację zadań związanych z ochroną przyrody, przedstawicielom Narodowej Fundacji Ochrony Środowiska za przybliżenie problematyki opracowywanego planu ochrony Chęcińsko - Kieleckiego Parku Krajobrazowego a następnie zamknął posiedzenie Rady.

Protokółowała:
Elżbieta Kościak